Genişletici Maliye Politikası Nedir?

0
1857

Bir ülkede istikrarın sağlanabilmesi için sadece siyasi gelişmeler yeterli olmayacaktır. Ülkelerin ekonomik açıdan yeterli düzeye gelmesi ve halkın refaha erişmesi açısından, maliye politikaları çok daha önemlidir. Çünkü, devletler tarafından uygulanacak maliye politikaları ile birlikte, gelir dağılımındaki düzensizlikler giderilebilecek, ekonomik ve iktisadi büyüme sağlanacak, yatırımcılara destek olunabilecek ve sonuçta da istihdam oluşturulabilecektir. Her hükumetin istemiş olduğu bu durumların gerçeğe dönüşmesi için tercih edilen genişletici maliye politikası uygulamalarında, önemli olan 4 ana unsur bulunmaktadır. Bunlar;

  • Kamu Harcamaları
  • Kamu Gelirleri
  • Kamu Borçlanması
  • Kamu Bütçesi

Genişletici maliye politikası için ön planda olan bu 4 faktör ise, sanıldığı kadar kolay uygulanamamaktadır. Çünkü, ekonominin ve refahın istenen düzeye gelmesi için tercih edilen politikalarda, bir amaca ulaşırken, diğer faktörlerin ihmal edilmemesi gerekmektedir. Yani, enflasyon rakamlarında bir artış söz konusuysa ve bu düşürülmek isteniyorsa, maliye politikaları ile önlemler alınabilecektir. Ancak, enflasyon rakamları düşürülürken, burada kesinlikle büyüme rakamlarının ihmal edilmemesi gerekmektedir.

Genişletici Maliye Politikası Nedir?

Durgun olan ekonomiyi ayağa kaldırabilmek için kamu alımları, transfer ödemeleri gibi kalemlerden oluşan kamu harcamalarını artırmak ve / veya vergileri düşürerek bu araçların yardımıyla bütçe açığı yaratıp sistemi canlandırma politikasıdır.

Burada asıl amaç resesyona karşı GDP’yi artırarak işsizlik oranını düşürmek üzerinedir. Bu politikalar John Maynard Keynes tarafından ortaya atılmış olup Keynesyen bir politikadır. Bu politikanın uzun süreli kullanılması sonucu stagflasyon ortaya çıkabilir.

Genişletici Maliye Politikası Nasıl Uygulanır?

Genişletici Maliye Politikası Araçları

Genişletici maliye politikası uygulanırken, önemli olan 3 kural vardır. Bunlar;

  1. Kamu harcamalarının arttırılması
  2. Transfer ödemelerinin yükseltilmesi
  3. Vergilerin düşürülmesi

Yukarıdaki kurallara baktığımız zaman, ilk maddede kamu harcamalarının arttırılmasını açıklamamız gerekecektir. Bu kurala göre, yapılacak olan harcama tamamen sektörlere yönelik olmalıdır. Para akışının yani transfer ödemelerinin arttırılması ile de desteklenecek bu kuralda, devlet tarafından yatırımlar yapılması, yatırımlar sayesinde fiyat kontrollerinin yapılması, istihdam alanlarının oluşturulması ve haliyle de ekonomik refahın sağlanması amaçlanmaktadır.

Uzun vadede etki edecek olan kamu harcamalarında, sonucun istenen düzeyde olabilmesi için kesinlikle istikrarlı olunması gerekmektedir. Son maddede bulunan vergilerin düşürülmesi kuralı ise, doğrudan özel sektörün desteklenmesi ve tüketicinin memnun edilmesi amacıyla uygulanmaktadır. Örnek ile açıklayacak olursak; yerli malı ürünlere talebin artması için üreticiden alınan vergilerin düşürülmesi, tüketiciye zarar vermezken, üreticinin daha az harcama yapmasını sağlayacaktır. Bununla birlikte, rekabet olgusunun ihmal edilmemesi amacıyla da para politikalarından destek alınacak ya da ithal edilen ürünlerde vergi artışına gidilecektir.

Burada unutulmaması gereken durumun başında ise, maliye politikaların tek başına değil, para politikaları ile birlikte uygulanmasının ardından daha etkili olacağıdır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here